Gelijkwaardig belonen in de nieuwe cao: de risico’s én oplossingen

“We merken dat er nogal wat vragen leven bij klanten over dit specifieke onderwerp binnen de nieuwe cao,” zegt Jochem Köster, “In dit webinar gaan we vooral in op loondoorbetaling, ziekte, ongevallen en arbeidsongeschiktheid.” Köster is directeur van Ascot Advies, onderdeel van Acture, partner op het gebied van wellbeing, verzuimmanagement en verzekeringen. Ascot adviseert over verzekeringen rondom ziekte- en arbeidsongeschiktheid en over eigen risicodragerschap, onder meer voor de uitzendbranche. Ruud van Gerwen, Chief Growth Officer bij Acture, vult hem aan. “We hopen hier duidelijk te maken dat het niet alleen gaat om risico’s en onzekerheid, maar dat er ook oplossingen zijn.”

Gelijkwaardig belonen in de nieuwe cao

In de nieuwe cao krijgen uitzendkrachten recht op een beloning die minimaal gelijkwaardig is aan die van medewerkers met een gelijke of vergelijkbare functie in dienst bij de opdrachtgever. Er mogen verschillen zijn in arbeidsvoorwaarden, maar de totale waarde moet gelijkwaardig zijn. Uitzendkrachten profiteren van onder meer verbeterde arbeidsvoorwaarden, waaronder een betere pensioenregeling, winstuitkeringen (mits de opdrachtgever die biedt), plus budgetten voor scholing en vitaliteit.

Gelijkwaardig belonen gaat dus verder dan alleen loon. Het raakt ook aan loondoorbetaling bij ziekte, arbeidsongeschiktheid en ongevallen. Precies daar liggen voor uitzendwerkgevers vaak onzichtbare, maar potentieel grote financiële risico’s.

Onderscheid tussen toekennen en aanspraken

Vanuit de flexbranche zelf is al heel veel toegelicht, benadrukt Van Gerwen, waarbij hij wijst naar de site Wijzerbelonen. ‘Maar er is wel iets dat moet worden uitgelegd en dat is het belangrijke onderscheid tussen “toekennen” en “aanspraken”. Toekenningen zijn eenvoudig, aldus Van Gerwen. “Die kun je direct laten compenseren middels loon, een toeslag of iets anders.” Maar aanspraken zijn complexer. “Het gaat hierbij om rechten, zoals een uitkering, waarvan onzeker is of er ooit gebruik van zal worden gemaakt door de uitzendkracht.” Het is dus onzeker óf en wannéér ze tot uitkering komen, maar áls dat gebeurt, kan de impact groot zijn. Denk aan aanvullende uitkeringen bij arbeidsongeschiktheid of een ongeval. Van Gerwen: “Het is belangrijk dat je goed de cao of bedrijfsregeling checkt van de opdrachtgever.”  Want juist deze aanspraken maken gelijkwaardig belonen risicovol als je ze niet goed in kaart brengt.

Drie risico’s in beeld

Kortweg gaat het om drie “hoofdrisico’s” die meekomen met de nieuwe cao. “Die strekken verder dan nu bij veel opdrachtgevers is ingeregeld,” geeft zowel Köster en Van Gerwen aan.

1. Ziekte en loondoorbetaling: meer verplichtingen dan gedacht

Veel opdrachtgevers hanteren in hun cao of bedrijfsregeling een loondoorbetaling van 100% in het eerste ziektejaar. Als uitzender moet je daarop aansluiten. Dat betekent:

• controleren wat opdrachtgevers precies hebben afgesproken
• nagaan of de verzuimverzekering die hogere loondoorbetaling wel dekt
• ervoor zorgen dat de doorbetaling goed is ingeregeld in loon- en verzuimsoftware

Daarnaast kent de uitzendbranche een ruimere Ziektewetregeling: aanvulling tot 90% in het eerste jaar en 80% in het tweede ziektejaar. Dit vraagt om extra aandacht voor dekking en eventueel eigenrisicodragerschap.

Van Gerwen. “Voorkomen is beter dan genezen. Maar als ziekte zich voordoet, wil je grip houden op de kosten.”

2. Arbeidsongeschiktheid: inkomensrisico’s na twee jaar ziekte

Na 104 weken ziekte volgt de WIA-keuring door het UWV. Die kent drie mogelijke uitkomsten. In alle drie is sprake van inkomensverlies:

1. 0-35% arbeidsongeschikt
   Geen WIA-uitkering, geen loondoorbetaling, vaak terugval naar bijstand.
2. 35 – 100% arbeidsongeschikt (WGA)
   Kans op herstel, werken is mogelijk (combinatie van werken en uitkering), vrijwel altijd lager inkomen dan voorheen. Dat noemen we een substantiële inkomensval.
3. 80 – 100% duurzaam arbeidsongeschikt (IVA)
   Geen kans op herstel, 75% van het oude loon, met een structurele inkomensdaling van minimaal 25%.

Veel cao’s hebben daarom aanvullende regelingen, zoals WIA-bodem, WGA-hiaat-, WGA-aanvullings- of WIA-excedentverzekeringen. Als uitzendwerkgever kun je hierop aangesproken worden, ook als je deze risico’s niet hebt verzekerd.

Hieronder een rekenvoorbeeld:

3. Ongevallen: werkgerelateerd of 24-uursdekking

Ook bij ongevallen zien we cao-verplichtingen terug. Sommige regelingen beperken zich tot ongevallen tijdens werk en woon-werkverkeer – dat wordt een functiedekking genoemd en andere kennen een volledige 24-uursdekking. Die geldt dan ook privé.

Uitkeringen bij overlijden of blijvende invaliditeit kunnen aanzienlijk zijn en verschillen sterk per cao. Opnieuw geldt: check wat er is afgesproken, want de verplichting kan volledig bij de uitzender liggen.

Gestructureerde aanpak essentieel

Gelijkwaardig belonen gaat ook over zaken als loondoorbetaling, onderstreept Köster nog maar eens. “We zien dat veel cao’s bepalingen kennen waarin deze zaken zijn opgenomen. Dat betekent voor jou als uitzendwerkgever dat dit risico’s zijn en dat daar aanspraken uit voort kunnen komen.” Daarom, zo zegt hij, is een gestructureerde aanpak essentieel:

1. Breng de mogelijke aanspraken en risico’s in kaart: welke cao’s bedien je en hoe ziet je populatie eruit?
2. Marktonderzoek: bekijk welke verzekeringsoplossingen beschikbaar zijn.
3. Vergelijking van premies, dekking en aansluiting op cao-afspraken in de uitzendbranche.
4. Daardoor kan de werkgever een bewuste keuze maken en zo zorgen voor goede implementatie en communicatie.

Acture en Ascot begeleiden dit proces dagelijks en doen marktonderzoeken om werkgevers te helpen onderbouwde keuzes te maken. “Het begint allemaal met de praktijk,” zegt Köster.  Gelijkwaardig belonen is dus geen abstract cao-begrip, maar een concrete verantwoordelijkheid met financiële gevolgen. Wie alleen kijkt naar het loon, mist het grotere plaatje. Door tijdig inzicht te krijgen in ziekte-, arbeidsongeschiktheids- en ongevallenrisico’s voorkom je verrassingen en houd je grip op je kostprijs.

·       Lees ook: verzuim is een ‘veelkoppig monster’, maar die is wel degelijk te temmen