Maandelijkse archieven: januari 2022

Inlenersbeloning uitzendkrachten – hoe is de werkwijze?

Door Linda Bol, Inspecteur Bureau Cicero

Linda is werkzaam als inspecteur van Bureau Cicero, een inspectie-instelling die onder meer controles uitvoert voor het keurmerk van de Stichting Normering Arbeid. Voordat Linda als inspecteur aan de slag ging, was zij werkzaam als financieel manager van een uitzendbureau, waar zij ruime ervaring heeft opgedaan op dit terrein. Linda vindt het jammer dat de uitzendbranche nogal eens negatief in het nieuws komt. “Ik kom genoeg ondernemingen tegen die het goed (willen) doen,” zegt ze. “Met Bureau Cicero hebben wij de doelstelling ondernemingen vooruit te willen helpen. Met columns en artikelen kan ik hier ook aan bijdragen. Goede, toegankelijke informatie biedt uitzenders immers mogelijkheden om te leren en deskundig te worden. Het is de moeite waard met elkaar te laten zien op welke manier de uitzendsector positief bijdraagt aan de economie en de arbeidsmarkt.” Reacties op Linda’s bijdragen zijn welkom!

Uitvoering van de inlenersbeloning
Over de inlenersbeloning is al veel geschreven en het zal ook in de toekomst een veel beschreven onderwerp zijn. De inlenersbeloning is voor uitzend- en/of detacheringsbureaus misschien wel het belangrijkste artikel, of in ieder geval een heel belangrijk artikel uit de uitzend CAO.

Vaak zien wij het bij inspecties toch misgaan, of net niet helemaal goed gaan. In dit artikel gaan we dieper in op de uitvoering van de inlenersbeloning.

Inlenersbeloning, artikel 16 uitzend-CAO
Wanneer een werknemer (niet zijnde een payrollkracht) ter beschikking wordt gesteld aan een derde, de opdrachtgever, en onder leiding en toezicht werkt van die opdrachtgever, dan heeft de werknemer recht op de inlenersbeloning van de opdrachtgever. De inlenersbeloning komt voort uit het loonverhoudingsvoorschrift uit de WAADI, met als doel gelijk loon voor hetzelfde werk.

In de uitzend-CAO is afgeweken van het loonverhoudingsvoorschrift door middel van een opsomming van elementen die vallen onder de inlenersbeloning.

De inlenersbeloning bestaat uit negen elementen (vanaf 01 januari 2023, 10 elementen) die ten minste gelijk moeten zijn aan de beloning van de werknemer werkzaam in een gelijke of gelijkwaardige functie in dienst van de opdrachtgever. In de uitzend-CAO zijn deze elementen, a tot en met j, beschreven in artikel 16. ABU-CAO-voor-Uitzendkrachten-2021-2023.pdf

Hoe kom ik achter de inlenersbeloning van de opdrachtgever?
Het uitzend- of detacheringsbureau is verplicht de inlenersbeloning correct vast te stellen en heeft hiervoor een verklaring inlenersbeloning nodig vanuit de opdrachtgever. In artikel 12a van de WAADI is opgenomen dat de opdrachtgever verplicht is deze informatie te verstrekken. De opdrachtgever verklaart hiermee wat een werknemer in dienst van de opdrachtgever, in een gelijke of in een gelijkwaardige functie verdient of zou gaan verdienen. Om risico’s te beperken en discussies achteraf te voorkomen, is het verstandig om dit schriftelijk vast te leggen en een tekenbevoegde van de opdrachtgever de verklaring te laten ondertekenen.

Hoe ziet een verklaring inlenersbeloning eruit?
Om tot de correcte inlenersbeloning te komen, zullen de juiste vragen moeten worden gesteld. Een verklaring inlenersbeloning is niet meer dan een formulier waarop de juiste vragen worden gesteld en waar de opdrachtgever de juiste gegevens invult. Het uitzend- of detacheringsbureau spreekt met de opdrachtgever af dat deze verplicht is de juiste en volledige informatie tijdig te verstrekken.

Uiteraard is het ook mogelijk alle benodigde vragen mondeling te stellen en deze dan zelf op het formulier in te vullen, maar vergeet dan niet dat de opdrachtgever wel het formulier voor akkoord ondertekent!

Welke vragen moeten worden gesteld?
Als eerste zijn twee vragen van belang die niet direct in artikel 16 van de uitzend-CAO worden benoemd, maar wel kunnen helpen om het doel, correcte verwerking van de inlenersbeloning, te vergemakkelijken.

1. Valt de opdrachtgever onder een CAO?
   Als een opdrachtgever onder een CAO valt, dan kan de uitlener de CAO raadplegen bij onduidelijkheden. Verder zal een aantal elementen dat uitgevraagd gaat worden, gelijk moeten zijn aan de van toepassing zijnde CAO. Als de beloning voor eigen werknemers gunstiger is dan de inleen-cao, geldt de gunstigere beloning ook voor de uitzendkracht.
   Als de opdrachtgever niet onder een CAO valt, dan is de eigen beloningsregeling van de opdrachtgever – die wordt gevolgd voor zijn eigen werknemers – van toepassing.
2. Wat is de gebruikelijke arbeidsduur?
   De gebruikelijke arbeidsduur, hiermee wordt bedoeld de normale arbeidsuren vallend binnen een werkweek (bijv. 36 uur, 38 uur of 40 uur). De gebruikelijke arbeidsduur kan per CAO verschillend zijn. Soms is het zelfs zo dat er binnen een CAO verschillende opties mogelijk zijn. Het gaat dan ook hier weer om de vraag, welke arbeidsduur hanteert de opdrachtgever voor zijn eigen werknemers? Ook als de opdrachtgever niet onder een CAO valt, is de arbeidsduur van toepassing die voor de eigen werknemers geldt.

Na deze twee vragen volgen de 10 elementen die in artikel 16 van de uitzend-CAO worden benoemd.

1. Wat is het geldende periodeloon in de schaal?
   Hierbij gaat het om de vraag welk loon van toepassing is voor een werknemer met dezelfde functie en evenveel ervaringsjaren als de uitgezonden of gedetacheerde werknemer.
2. Is er sprake van arbeidsduurverkorting ?
   De van toepassing zijnde ADV of ATV kan zowel worden uitgekeerd in geld en/of tijd; de uitzendonderneming mag hierin een keuze maken. (zie ook artikel 17 van de uitzend CAO)
3. Welke toeslagen zijn van toepassing ?
   Splits dit in toeslag overwerk, toeslag onregelmatigheid, toeslag feestdagen, toeslag verschoven uren, toeslag ploegendienst en overige nog niet eerder benoemde toeslagen (waaronder lage en hoge temperatuur, gevaarlijke stoffen, vuil werk).
4. Wanneer is de volgende initiële loonsverhoging ?
   Als er bij de opdrachtgever sprake is van een initiële loonsverhoging, vaak een procentuele loonsverhoging, dan geldt deze ook voor de uitgezonden of gedetacheerde werknemer vanaf hetzelfde tijdstip. Dit zou dus een loonsverhoging met terugwerkende kracht kunnen zijn; initiële loonsverhogingen met een ingangsdatum in het verleden dienen inmiddels ook bij uitzendkrachten met terugwerkende kracht te worden toegepast.
5. Is er sprake van netto kostenvergoedingen ?
   Ontvangt de werknemer in dienst van de opdrachtgever een netto vergoeding voor de kosten die noodzakelijk zijn van de uitvoering van het werk, dan is de netto vergoeding ook van toepassing op de uitgezonden of gedetacheerde werknemer in eenzelfde functie.
6. Wanneer volgt een periodiek ?
   Een periodiek is een verhoging die een werknemer ontvangt op basis van de regels vanuit de van toepassing zijnde CAO of de eigenbeloningsregeling van de opdrachtgever.
7. Is er sprake van een vergoeding voor reisuren en/of reistijd verbonden aan het werk ?
   Krijgt de werknemer in dienst van de werkgever een vergoeding voor reisuren en /of reistijd dan geldt die ook voor de uitgezonden of gedetacheerde werknemer in eenzelfde functie. Dit geldt uiteraard niet wanneer reisuren of reistijd reeds als gewerkte uren worden aangemerkt.
8. Is er recht op een eenmalige uitkering?
   Hierbij gaat het niet om periodieke uitkeringen, zoals bonussen of een dertiende maand, maar bijvoorbeeld een eenmalige uitkering die uit een CAO voortvloeit.
9. Is er recht op een thuiswerkvergoeding?
   Als er bij de opdrachtgever sprake is van een thuiswerkvergoeding en de uitgezonden of gedetacheerde werknemer wordt op een functie ingezet waarbij deze vergoeding wordt verstrekt, dan geldt ook hier volledig hetzelfde recht; dit geldt dus ook voor een eventueel bruto gedeelte van een thuiswerkvergoeding.
10. Zijn er vaste eindejaarsuitkeringen ?
    Deze vraag kan nu alvast gesteld worden maar het antwoord is pas vanaf 2023 relevant, omdat de eindejaarsuitkering pas vanaf die datum onder de inlenersbeloning valt.
    Als al de vragen zijn ingevuld door de opdrachtgever of beantwoord door de opdrachtgever, dan herhalen we nogmaals het belang van ondertekening van de verklaring door een tekenbevoegde van de opdrachtgever.

Bevestiging inlenersbeloning aan de uitzendkracht of gedetacheerde
Nu de volledige inlenersbeloning is uitgevraagd en vastgelegd, moet deze bij iedere ter beschikkingstelling volledig en schriftelijk worden bevestigd aan de uitzendkracht of gedetacheerde werknemer volgens artikel 16 lid 7 uit de uitzend CAO.

Om dit goed en volledig te doen, stellen zowel de ABU als de NBBU standaarddocumenten beschikbaar waarin alle elementen worden benoemd.

Verwerken en onderhouden inlenersbeloning
Alle uitgevraagde arbeidsvoorwaarden moeten correct verwerkt worden en worden onderhouden.
Met het onderhouden van de arbeidsvoorwaarden wordt bedoeld dat onder andere de initiële en periodieke verhogingen correct worden uitgevoerd. Ook de eenmalige uitkeringen dienen in de gaten te worden gehouden. Het is aan te raden de van toepassing zijnde CAO te volgen waardoor wijzigingen tijdig bekend zijn. Afwachten totdat de opdrachtgever aangeeft dat de lonen verhoogd dienen te worden, is onvoldoende. Het uitzend- of detacheringsbureau dient een actieve rol te vervullen in het correct toe blijven passen van de inlenersbeloning.

Als er geen CAO van toepassing is, en er sprake is van een eigen beloningsregeling, dan dient de inlenersbeloning jaarlijks met de opdrachtgever te worden doorgenomen. Ook nu is aan te raden dit schriftelijk vast te leggen.

Lees ook
CAO Metalektro, hoe bepaal je de inlenersbeloning voor uitzendkrachten?
Vakbonden en ABU bereiken akkoord over nieuwe CAO voor Uitzendkrachten
Het verschil tussen een minimum cao en een standaard cao