Beleid, wetgeving en toezicht arbeidsmarkt ligt nu bij twee ministers. Zo hebben Vijlbrief en Aartsen hun taken verdeeld.

Vijlbrief: breed arbeidsmarktbeleid en toezicht

Vijlbrief krijgt de klassieke SZW-portefeuille: sociaaleconomisch beleid, inkomensbeleid, bestaanszekerheid, werknemers- en volksverzekeringen en het pensioenstelsel. Met deze portefeuille wordt Vijlbrief ook verantwoordelijk voor politiek gevoelige dossiers binnen de sociale zekerheid, zoals hervormingen van WW en pensioen.

Naast het brede arbeidsmarktbeleid — waaronder arbeidsverhoudingen en ontslagrecht — zit ook het arbeidsmigratiebeleid in de portefeuille van de D66-politicus. Het nieuwe kabinet staat relatief positief ten opzichte van arbeidsmigratie, maar zegt daarbij dat het wel beter gereguleerd moet worden. Zeker als het gaat om huisvesting. Het nieuwe kabinet wil dat (uitzend)werkgevers hier meer verantwoordelijkheid voor krijgen. Daarbij moeten vluchtelingen en statushouders sneller aan de slag kunnen. Verder wil het nieuwe kabinet een pilot starten om goed geschoolde arbeidskrachten (van buiten de EU) voor een periode van drie jaar naar Nederland te halen.

Vijlbrief wordt ook verantwoordelijk voor toezichthouders en uitvoerders zoals de Nederlandse Arbeidsinspectie en UWV. Het ligt voor de hand dat ook de invoering van de Wet toelating terbeschikkingstelling arbeidskrachten (Wtta) onder zijn portefeuille valt. Die moet per 1 januari 2027 ingaan, al neemt het kabinet daar naar verwachting voor de zomer een definitief besluit over. Dat hangt mede af van de uitvoerbaarheid, waaronder de capaciteit bij de toelatingsautoriteit.

• Lees ook: Nieuw kabinet legt verantwoordelijkheid voor goede arbeidsmigratie bij werkgevers

Aartsen: participatie en het zzp-dossier

Aartsen krijgt een smallere portefeuille, met nadruk op uitvoering: kinderopvang, re-integratie, participatie, arbeidsomstandigheden, inburgering en de Sociale Verzekeringsbank. Daarmee wordt Aartsen verantwoordelijk voor de nieuwe Werkcentra 

Bovendien: Aartsen gaat vorm en inhoud geven aan het zzp-beleid.

Op dat dossier is hij geen nieuwkomer. Als Kamerlid was Aartsen initiatiefnemer van de Zelfstandigenwet, die inmiddels is opgenomen in het coalitieakkoord. Het ligt daarom voor de hand dat hij ook verantwoordelijk wordt voor aanpalende dossiers, zoals de verplichte basisverzekering arbeidsongeschiktheid zelfstandigen (BAZ).

Volgens het coalitieakkoord start het kabinet met het zogeheten R-deel van de Wet VBAR: het rechtsvermoeden van werknemerschap bij een laag inhuurtarief (rond de € 37 per uur). Een voor de uitzendsector belangrijke stap.

De bredere Zelfstandigenwet is nog niet wetgevingsrijp. Er ligt nog geen adviesaanvraag bij de Raad van State en de internetconsultatie leverde stevige kritiekpunten op. Politiek ligt het voorstel gevoelig: sommige partijen vinden de bescherming voor kwetsbare zelfstandigen onvoldoende, terwijl anderen juist moeite hebben met verplichtingen rond pensioen en arbeidsongeschiktheid.

De handhaving op schijnzelfstandigheid, op basis van bestaande regels totdat er een nieuwe wet is, ligt vooral bij de Belastingdienst en daarmee staatssecretaris Eerenberg (zie hier voor kort profiel), en voor een deel bij de Arbeidsinspectie (portefeuille Vijlbrief).

Meer weten? 

Bovenstaande onderwerpen komen uitgebreid aan bod in de aankomende WebinarWeek. Met daarin onder meer (op 9 maart) een gesprek met NAU-directeur Kees van Nieuwamerongen, de uitvoerder van de Wet TTA. Op 11 maart een webinar over zzp-inhuur en de regels anno 2026 en 12 maart twee keer een webinar over hoe als bureau voor te bereiden op die Wet TTA. Zie deze pagina voor het volledig programma en de mogelijkheid tot (gratis) inschrijven.