Tekort aan vakmensen voor klimaatdoelen gebouwde omgeving

0
240

Er zijn veel technici nodig voor de klimaatdoelen in de gebouwde omgeving

Dat biedt kansen op werk voor mensen die willen instromen in techniek en/of zich willen omscholen naar één van deze beroepen.

Klimaatbanen
Nederland staat de komende jaren voor een grote opgave om de uitstoot van broeikasgassen drastisch terug te brengen, constateert UWV. In het Klimaatakkoord van juni 2019 staat hoe Nederland dit gaat doen.

Het recente coalitieakkoord heeft nog hogere ambities voor het klimaat dan eerder in het klimaatakkoord is afgesproken. Om deze ambities te realiseren zijn veel technische vakmensen nodig.

Werkzaamheden
UWV heeft dit, samen met de taakgroep Arbeidsmarkt en Scholing en SBB, in beeld gebracht.

Welk werkzaamheden zijn hiervoor nodig

  • isoleren en ventileren (dak-, gevel- en vloerisolatie)
  • plaatsen en aansluiten van zonnepanelen op huizen en gebouwen en aanpassen meterkast
  • huizen aansluiten op duurzame warmtebronnen (aansluiten op warmtenetten, installatie en onderhoud van warmtepompen en zonneboilers, overgang op elektrisch koken)
  • afsluiting gasleidingen in woningen of gasnet geschikt maken voor bijvoorbeeld waterstof of biogas

Beroepen
Voor de werkzaamheden zijn vooral technische vakmensen nodig. Waaronder ook specifieke beroepen vallen, zoals isolatiemonteur, zonnepanelenmonteur, monteur warmtenetten en energieprestatieadviseur.

Vaak ook is het uitvoeren van de klimaatwerkzaamheden onderdeel van een breder takenpakket. Dit geldt bijvoorbeeld voor timmermannen, monteurs elektriciteitsnetten en installateurs/monteurs werktuigbouw.

En tenslotte zijn er beroepen waarin werknemers niet zozeer zelf met klimaatwerkzaamheden bezig zijn, maar die wel nodig zijn in de ondersteuning en afronding. Dit geldt voor bijvoorbeeld grondwerkers en vloerenleggers.

In de ontwerpfase, voorbereiding en projectleiding zijn er ook technici nodig. Denk bijvoorbeeld aan technische ontwerpers, tekenaars en projectleiders.

Tekort aan vakmensen
In totaal zijn er 45 verschillende technische beroepen nodig voor de klimaatdoelen in de gebouwde omgeving. Volgens de spanningsindicator van UWV is er in heel Nederland nu al sprake van een zeer krappe arbeidsmarkt voor deze beroepen. Hierdoor is het moeilijk voor werkgevers om vacatures te vervullen. Er is namelijk ook los van het klimaat, veel behoefte aan vakmensen in de bouw en installatie. Zo steeg het aantal vacatures voor deze technische beroepen in de afgelopen tijd sterk tot bijna 46.000 in het 3e kwartaal van 2021. Welk deel daarvan direct of indirect betrokken is bij klimaatwerkzaamheden is niet te zeggen.

Ook vraag naar professionals in voorbereiding, ontwerp en planfase
De behoefte aan professionals is breder dan alleen technici. Om het transitieproces naar duurzame energie te laten slagen, blijkt draagvlak onder bewoners een essentiële factor. Dit maakt het belangrijk te investeren in bewustwording, advisering en ontzorging van eigenaar-bewoners. Bewonersparticipatie maakt daar een belangrijk onderdeel vanuit. Hier ligt een belangrijke taak voor bijvoorbeeld gemeenten.

Daardoor is er veel vraag naar

  • communicatieadviseurs en gebiedsregisseurs
  • beleidsmedewerkers ruimtelijke ordening
  • vergunningverleners voor de planvorming en uitvoering van grote projecten

Met name voor beleidsmedewerkers ruimtelijke ordening en financieel- en subsidieadviseurs zijn er goede kansen voor werkzoekenden. Tegelijkertijd is het voor werkgevers juist lastig om hiervoor personeel te vinden.

Kansen voor mensen die willen overstappen naar een ‘klimaatbaan’
Ook de komende jaren is nog veel werk te verzetten om woningen en gebouwen te verduurzamen. Er liggen dus goede kansen op werk voor mensen die zich willen laten omscholen in deze richting. Vaak is het zonder diploma’s mogelijk om in te stromen: via een zij-instroomproject, een door de werkgever betaalde opleiding of soms door het werk te leren van collega’s.

Belangrijke skills zijn

  • gevoel en interesse voor techniek
  • handig zijn
  • gemotiveerd zijn om te leren

Het is vaak fysiek werk, soms op hoogte. Omdat er vaak bij mensen thuis wordt gewerkt, zijn ook communicatieve vaardigheden belangrijk.

Publicatie Klimaatbanen
De publicatie Klimaatbanen in de gebouwde omgeving maakt zichtbaar welke vakmensen nodig zijn voor de klimaatdoelen in de gebouwde omgeving. Dit maakt het mogelijk om concrete wervings- en scholingsacties op te zetten. Die zijn hard nodig om het tekort aan vakmensen aan te pakken.

Bron: Werk.nl, 17 januari 2022

Lees ook
55 relevante beroepen voor aanleg energie-infrastructuur
Welke plannen heeft de coalitie met de arbeidsmarkt?
UWV biedt inspiratiekaart voor kansrijke (klimaat)baan