ING: traditioneel verdienmodel flexbranche onder zware druk door nieuwe wetgeving

De Nederlandse flexbranche staat aan de vooravond van een ingrijpende transformatie. Volgens ING komt het traditionele verdienmodel van veel flexbedrijven in zwaar weer door strengere regelgeving, stijgende tarieven en structurele arbeidsmarktkrapte. Dat schrijft ING-econoom Katinka Jongkind in een vooruitblik op de sector voor 2026. De bank verwacht een shake-out onder uitzendorganisaties en een verschuiving van klassieke bemiddeling naar bredere HR-dienstverlening.

Na twee jaren van krimp stabiliseerde in 2025 het aantal gewerkte uren in de Nederlandse flexbranche, bestaande uit uitzendbureaus, detacheerders, arbeidsbemiddelaars en payrollers. Voor 2026 verwacht ING een bescheiden groei van circa 1 procent. Door een aantrekkende economie neemt de vraag naar personeel enigszins toe, nadat bedrijven eerder terughoudend waren door mondiale onzekerheden en politieke instabiliteit in Nederland.

Ook het aantal uitzendbanen liet voorzichtig herstel zien. In het tweede kwartaal van 2025 steeg het aantal uitzendbanen voor het eerst in ruim twee jaar (+9.000). In het derde kwartaal volgde opnieuw een toename van 9.000. Voor 2026 wordt een verdere, maar beperkte groei verwacht.

Controle op schijnzelfstandigheid zorgt voor verschuivingen

Door de hernieuwde controle op schijnzelfstandigheid sinds begin 2025 zijn bedrijven terughoudender geworden in hun vraag naar flexwerkers en de inzet van zzp’ers. Een deel van het werk dat eerder door zelfstandigen werd uitgevoerd, is verschoven naar loondienst. CBS-cijfers tonen dat in het derde kwartaal van 2025 het aantal zzp’ers met 73.000 daalde. Hun aandeel in de werkzame beroepsbevolking ging van 13 naar 12 procent. Tegelijkertijd nam het aantal werknemers met een vast contract met ruim 100.000 toe.

• Lees ook: Arbeidsmarkttrends 2026: de nieuwe realiteit van flexibel werk

Structurele krapte grootste rem op groei

De structurele personeelsschaarste blijft volgens ING de grootste uitdaging voor flexbedrijven. Eind 2025 kampte ruim de helft van de flexorganisaties met tekorten aan eigen personeel én uitzendkrachten. Dit belemmert de instroom van nieuwe kandidaten en daarmee de groei van de sector. Daarnaast blijft sprake van een mismatch tussen beschikbare kandidaten en gevraagde profielen. Uitzenders en detacheerders investeren daarom steeds vaker in opleidingen en trainingen om talent aan te trekken en te behouden.

Tarieven blijven stijgen

De krappe arbeidsmarkt leidt tot hogere tarieven. In 2025 stegen de tarieven met circa 5 procent, minder sterk dan in de drie jaren daarvoor. Voor 2026 verwacht ING opnieuw een stevige stijging, mede door aanhoudende personeelstekorten en strengere wet- en regelgeving. Hierdoor wordt uitzendwerk duurder voor opdrachtgevers, wat het traditionele verdienmodel verder onder druk zet.

Meer faillissementen in de sector

De marktomstandigheden blijven uitdagend. Tot en met november 2025 gingen 118 flexbedrijven failliet: bijna een kwart meer dan in dezelfde periode een jaar eerder. Ook het aantal bedrijfsbeëindigingen lag in de eerste drie kwartalen van 2025 16 procent hoger. Volgens ING worden winstmarges uitgehold door sterk gestegen loonkosten en een lagere vraag naar flexwerk, terwijl hogere kosten niet altijd volledig kunnen worden doorberekend aan opdrachtgevers, bijvoorbeeld bij langlopende contracten.

• Lees ook: Voorspellingen 2026: 10 experts delen hun verwachtingen voor de flexbranche

Nieuwe wetgeving maakt flex duurder en minder flexibel

Meerdere wetsvoorstellen gaan de flexmarkt de komende jaren ingrijpend veranderen:

• Wet meer zekerheid flexwerkers: per 1 juli 2026 krijgen uitzendkrachten dezelfde arbeidsvoorwaarden als werknemers in loondienst, inclusief pensioen en transitievergoeding.
• Wet toelating terbeschikkingstelling van arbeidskrachten (TTA): vanaf 1 januari 2027 geldt een certificeringsplicht voor uitlenende organisaties, inclusief controles op correcte beloning, afdrachten en een waarborgsom van €100.000.
• Wet verduidelijking beoordeling arbeidsrelaties en rechtsvermoeden (VBAR): opvolger van de Wet DBA, met nieuwe criteria voor het beoordelen van arbeidsrelaties. Invoering wordt halverwege 2026 verwacht.

Volgens ING zorgen deze maatregelen voor extra kosten, meer regeldruk en minder flexibiliteit. Tegelijkertijd wordt de drempel voor nieuwe toetreders hoger.

Shake-out onder uitzendorganisaties verwacht

Het doel van de strengere wetgeving is een gelijker speelveld tussen arbeidsvormen en meer zekerheid voor uitzendkrachten. De keerzijde is dat uitzendwerk voor inhurende bedrijven niet alleen duurder wordt, maar ook minder flexibel. Hierdoor is een deel van het huidige uitzendwerk in zijn bestaande vorm weinig toekomstbestendig. ING verwacht daarom een shake-out, met name onder uitzendorganisaties die concurreren op lage tarieven via uitgeklede arbeidsvoorwaarden. 

Van uitzender naar HR-dienstverlener

De flexbranche bevindt zich volgens ING in een transitiefase. Om toekomstbestendig te blijven, moeten flexbedrijven hun strategie herzien en hun toegevoegde waarde herdefiniëren. Volume maakt plaats voor kwaliteit, expertise en specialisatie. ING ziet een duidelijke verschuiving van traditionele bemiddeling naar bredere HR-dienstverlening, zoals opleidingen, loopbaanbegeleiding, arbeidsmobiliteit en HR-advies aan opdrachtgevers. Deze verbreding moet zorgen voor sterkere klantrelaties en hogere toegevoegde waarde.

• Lees ook: Wat staat er te veranderen per 2026?