Krapte op arbeidsmarkt toegenomen in vierde kwartaal

0
281

Na een lichte verruiming in het derde kwartaal is de arbeidsmarkt in het vierde kwartaal van 2019 weer krapper geworden. Er kwamen opnieuw meer vacatures bij en de werkloosheid daalde licht. Het aantal banen nam toe.

Dit meldt het CBS op basis van nieuwe cijfers over de arbeidsmarkt.

Ontwikkeling arbeidsmarkt 2014-2019Het aantal werklozen daalde met 3 duizend, na een stijging van 14 duizend in het derde kwartaal. Het aantal openstaande vacatures nam met 3 duizend toe. In het vierde kwartaal kwam het aantal werklozen daarmee op 316 duizend en het aantal vacatures op 291 duizend.

De spanning op de arbeidsmarkt is daardoor weer opgelopen tot gemiddeld 92 vacatures per 100 werklozen. In het derde kwartaal waren dat er 90 en in het kwartaal daarvoor 93.

Ontwikkeling banen 4e kwartaal 2019

Aantal banen groeit harder
Na een meer bescheiden stijging in het derde kwartaal, groeide het aantal banen weer harder, namelijk met 48 duizend. Dit is een toename van 0,4 procent ten opzichte van het derde kwartaal. Daarmee kwam het totale aantal banen, van zowel werknemers als zelfstandigen, op 10 740 duizend. In deze cijfers zijn alle banen meegeteld, voltijd en deeltijd. In een jaar tijd kwamen er 153 duizend banen bij.

Grootste toename zelfstandigen na eerste kwartaal 2015
In het vierde kwartaal kwamen er 33 duizend werknemersbanen bij, waardoor het totaal op 8 561 duizend kwam. Het aantal banen van zelfstandigen nam toe met 14 duizend en kwam uit op 2 179 duizend. De toename bij de banen van zelfstandigen is na het eerste kwartaal van 2015 niet zo hoog geweest.

Al bijna zes jaar achtereen groeit het aantal banen elk kwartaal. Vanaf het tweede kwartaal van 2014 zijn er 1 012 duizend banen bij gekomen.

Openstaande vacatures 4e kwartaal 2019

Grootste stijging aantal banen in de zorg
In de zorg kwamen er in het vierde kwartaal 13 duizend banen bij. Andere bedrijfstakken met een grote banengroei waren handel, vervoer en horeca (10 duizend), zakelijke dienstverlening (6 duizend) en industrie (5 duizend).

In de bedrijfstak cultuur, recreatie en overige diensten is het aantal banen vrijwel gelijk gebleven. Het aantal banen bij de uitzendbureaus daalde met 1 duizend. In heel 2019 is het aantal banen in deze bedrijfstak met 15 duizend gedaald. In 2018 en 2017 was hier nog sprake van een flinke stijging met 27 duizend en 75 duizend banen.

Aantal gewerkte uren neemt toe
Werknemers en zelfstandigen werkten in het vierde kwartaal van 2019 in totaal bijna 3,5 miljard uur. Dat is, gecorrigeerd voor seizoensinvloeden, 0,8 procent meer dan een kwartaal eerder. Per baan wordt gemiddeld 25 uur per week gewerkt. Omdat een substantiële groep meer dan één baan heeft, zijn werkenden gemiddeld 28 uur per week aan het werk, na aftrek van vakantiedagen en ziekteverzuim. Mannen werkten gemiddeld 32 uur per week, vrouwen 23 uur per week.

Aantal vacatures blijft toenemen
Eind december 2019 was het aantal openstaande vacatures opgelopen tot 291 duizend. Dat is een toename van ruim 3 duizend, vergeleken met een kwartaal eerder. Al zes jaar lang neemt het aantal openstaande vacatures elk kwartaal toe.

Meeste vacatures in de handel
De meeste openstaande vacatures zijn er in de handel (58 duizend), de zakelijke dienstverlening (48 duizend) en de zorg (40 duizend). In het vierde kwartaal nam het aantal vacatures bij het openbaar bestuur met 2,6 duizend het meest toe, terwijl er in het derde kwartaal nog sprake was van een afname. In de zorg en de handel nam het aantal vacatures ook toe, elk met bijna 1 duizend. In zeven bedrijfstakken nam het aantal vacatures iets af, de grootste afname was in de bouwnijverheid met 800 vacatures.

Bij drie van de veertien bedrijfstakken heeft het aantal openstaande vacatures een nieuw hoogtepunt bereikt. Dit geldt voor de handel, de zorg en het onderwijs. In de financiële dienstverlening is het beeld totaal anders: daar bedraagt het aantal vacatures nu minder dan de helft van het aantal vacatures van voor de economische crisis.

Vacaturegraad gelijk
De vacaturegraad bleef in het vierde kwartaal van 2019 onveranderd op 33. Dit verhoudingsgetal geeft aan hoeveel vacatures er zijn per duizend banen van werknemers. De vacaturegraad is hiermee ook gelijk aan die van het eerste kwartaal van 2019.

Ondanks een afname ten opzichte van het derde kwartaal blijft de vacaturegraad het hoogst in de bedrijfstak informatie en communicatie. Eind december waren er in deze bedrijfstak 64 vacatures op duizend werknemersbanen, 2 minder dan in het derde kwartaal. Hierna volgen de bouwnijverheid met 51 vacatures per duizend banen (4 meer) en de financiële dienstverlening met 42 vacatures per duizend banen (1 meer). De vacaturegraad is met 14 vacatures per duizend banen van werknemers onveranderd en wederom het laagst in het onderwijs.

Verdere toename vast werk, afname aantal uitzendkrachten
In het vierde kwartaal hadden 5,6 miljoen werknemers een vaste arbeidsrelatie, 205 duizend meer dan een jaar eerder. Zij hebben een arbeidsovereenkomst voor onbepaalde tijd en een vast aantal uren per week. Het aantal vaste werknemers neemt sinds een paar jaar weer toe, maar het is nog wel lager dan voor de economische crisis. Het aantal werknemers met een flexibele arbeidsrelatie is tot 2019 vrijwel voortdurend gegroeid, maar is in de loop van vorig jaar gaan dalen. In het afgelopen kwartaal hadden 1,9 miljoen werknemers een flexibele arbeidsrelatie, 102 duizend minder dan een jaar eerder. Deze daling kwam vooral door een afname van het aantal uitzendkrachten en het aantal werknemers met een tijdelijk dienstverband.

Bron: CBS, 13 februari 2020